1- دستگاه فر مايكروويو چگونه كار مي كند؟
در فرهاي مايكروويو برق ورودي كه 220 ولت مي باشد توسط يك مبدل ولتاژ به برق 3000 تا 4000 ولت تبديل مي شود، سپس قطعه اي بنام مگنترون با دريافت اين ولتاژ زياد، امواج مايكروويو را به فركانس 2350 ميليون هرتز تبديل مي كند. اين امواج توسط لوله هاي خاصي به نام موج بر به داخل محفظه فر هدايت و در آن ساطع شده. موج ساطع شده در صورت برخورد با مواد غذايي جذب و تبديل به حرارت مي شود.
2- مايكروويو چگونه باعث گرم شدن مي شود؟
موادي توسط پرتوهاي مايكروويو گرم مي شوند كه قادر باشند اين امواج را جذب نمايند و موادي پرتوهاي مايكروويو را جذب مي كنند كه داراي رطوبت يا آب باشند پس فلزات، شيشه و پلاستيك و غيره كه فاقد رطوبت باشند، توسط مايكروويو گرم نمي شوند. بنابراين در فرهاي مايكروويو تنها مواد غذايي گرم مي شوند، بين اين مفهوم كه با نفوذ پرتوهاي مايكروويو در غذا، مولكولهاي آب موجود در غذا متناسب با فركانس امواج ورودي نوسان مي كنند كه در اثر اين نوسانات بين مولكولها اصطكاك ايجاد مي شوند و اين اصطكاك موجب توليد گرما مي شود. گرماي توليدي بستگي به مقدار آب موجود در ماده غذايي دارد. پس هر چه قدر ماده غذايي آب بيشتري داشته باشد در فر مايكروويو زودتر پخته مي شود. (به همين دليل سبزيجات در فرهاي مايكروويو سريعتر مي پزند)
3- پرتوهاي مايكروويو براي انسان چه خطراتي دارد؟
- عدسي چشم ها به گرما بسيار حساسند، بنابراين پرتو گيري دائم با پرتوهاي مايكروويو مي توانند سبب آب مرواريد گردد.
- اين پرتوها مي توانند باعث كشته شدن اسپرم در مردان و ناباروري موقتي آنها گردد.
- بدن انسان با قرار گرفتن در ميدان هاي مايكروويو از خود واكنش نشان مي دهد و مانند زماني عمل مي كند كه در شرف بيمار شدن است.
- تاكنون به درستي مشخص نشده كه چه مقدار از امواج مايكروويو براي انسان خطر ندارد، پس بنابراين "از پرتوگيري غير ضروري" اجتناب كنيد.
- حساسترين قسمتهاي بدن انسان در برابر پرتوهاي مايكروويو عبارتند از عدسي چشم،، روده، مثانه و غدد جنسي مردان است.
4- مزاياي فرهاي مايكروويو كدام است؟
- انرژي پرتوهاي مايكروويو تنها توسط مواد غذايي تبديل به حرارت مي شود.
- غذاي طبخ شده در فرمايكروويو خاصيت راديو اكتيويته ندارد.
- گرم شدن شير و غذا توسط فرهاي مايكروويو اين مزيت را دارد كه به قند و پروتئين موجود آنها آسيب نمي رسد و همچنين ويتامين ها نيز كمتر از بين مي روند.
- مدت زمان طبخ غذا در فرهاي مايكروويو، كوتاه است.
- در زمان استفاده از فرهاي مايكروويو افزودن آب به مواد ضروري نمي باشد.
- اتلاف انرژي در فرهاي مايكروويو بسيار كمتر از فرهاي معمولي است.
5- محدوديتهاي استفاده از فرهاي مايكروويو در طبخ غذا چيست؟
- مواد غذايي كه قرار است زمان زيادي نگهداري شود بهتر است با فرهاي مايكروويو طبخ نشود.
- گاهي غذا در فرهاي مايكروويو همگن و يكدست پخته نمي شود و در نتيجه ممكن است برخي نقاط از مواد غذايي سرد يا نيمه پخت باقي بماند. لذا براي پخت همگن، اغلب لازم است غذا را برگردانيد و يا بهم بزنيد.
- حتي الامكان غذا را در ظروف درب دار طبخ نمائيد.
- درب ظروف بايستي طوري باشد كه بخار به آرامي از آن خارج شود.
- اگر روي ظروف را با پوشش مخصوص مي پوشانيد بايستي پوشش را سوراخ نموده تا امكان خروج بخار وجود داشته باشد.
- هر چند وقت يكبار غذا را بهم زده و يا آن را زير و رو كنيد.
- قطعه هاي گوشت را با توان 100% طبخ ننمائيد. بهتر است اين قطعات با توان 50% و در زمان طولاني تر طبخ شوند.
- مرغ و ماكيان درسته را در فرهاي مايكروويو طبخ ننمائيد.
- آب، ممكن است در فر مايكروويو به جوش نيايد ولي دماي آن بسيار بالاست و در صورتيكه به سرعت از فر خارج شود با يك تكان كوچك سررفته و به دست و صورت پاشيده مي شود.
- در صورتيكه آب در فر مايكروويو كاملا داغ شود، بلافاصله پس از خروج، قهوه يا شكر به آن اضافه نكنيد زيرا آب سر مي رود كه در اين صورت ممكن است به شما آسيب برساند.
- براي داغ كردن آب و مايعات به توصيه هاي ارائه شده دركتاب راهنماي فر توجه نمائيد.
- هرگز غذاي نيمه پخته توسط فر مايكروويو از پوشش (لفافه) كه هنگام انجماد روي آن بوده است خارج نكنيد.
- بعد از يخ زدائي بلافاصله غذا راطبخ نمائيد.
- از انجماد و يا نگهداري مواد يخ زدائي شده براي استفاده بعدي خودداري نمائيد.
- غذاهاي فوري (مانند سوسيس) حتما تا زمانيكه از آنها بخار خارج شود گرم نمائيد.
- غذاهاي فوري (مانند سوسيس) را قبل از گذاشتن در فر مايكروويو، توسط چنگال چند سوراخ در آنها ايجاد نمائيد.
-قبل از مصرف غذاي گرم شده در فر مايكروويو حداقل 30 ثانيه صبر كنيد.
6- نكات ايمني در استفاده از فرهاي مايكروويو:
- فويل آلومينيم نبايد با بدنه فر برخورد و يا خيلي نزديك باشد.
- ظروفي كه داراي درب محكم و بدون روزنه و يا ظروف داراي پوشش كاملا بسته را در فرهاي مايكروويو بكار نگيريد.
- درفرهاي مايكروويو از ظروف شيشه اي نشكن و يا كاغذ و پلاستيك مخصوص استفاده كنيد.
- كاغذ معمولي را در فر مايكروويو استفاده نكنيد.
- براي پختن و يا گرم كردن موادي كه داراي پوست مي باشند مثل گوجه فرنگي و سيب زميني و غيره روي پوست آنها چند سوراخ ايجاد نمائيد.
- هرگز تخم مرغ درسته را در فر قرار ندهيد.
- هرگز فر مايكروويو خالي را روشن نكنيد.
- هرگز قوطيهاي كنسرو و يا قوطي و شيشه هاي در بسته محتوي مواد غذايي را در فر قرار ندهيد، زيرا ممكن است منفجر شده و به افراد آسيب برساند.
- براي جلوگيري از خطرات ناشي از روشن شدن احتمالي فر خالي، مي توانيد هميشه يك ليوان آب داخل فر بگذاريد.
- از يك پريز برق به طور مشترك براي فر و دستگاههاي ديگر استفاده نكنيد.
- هرگز از سيم سيار يا سيم اضافي براي اتصال فر به برق استفاده نكنيد.
- قفل ايمني درب فر را دستكاري نكنيد.
- هرگز فر را با درب باز (و يا وقتي كه درب فر كاملا بسته نمي شود) استفاده نكنيد.
- نشتي اشعه مايكروويو بايستي با دستگاههاي مخصوص اندازه گيري گردد، كه مقدار آن از حد استانداردهاي بين المللي بيشتر نباشد.
- پوشش هاي پلاستيكي معمولي و يا ظروف پلاستيكي معمولي را در فرهاي مايكروويو استفاده نكنيد.
توجه:فر مايكروويو يكي از خطرناكترين وسائل خانگي محسوب مي گردد."هرگز خودتان به تعمير آن مبادرت نفرمائيد"
تهيه: سيد محمد حسين صداقت كشفي - كارشناس بهداشت محيط
